“Mahmud Derviş, şiiri vatan bellemiş biriydi. O, Filistin davasının sesi olmasından öte, eserleriyle dünya edebiyatındaki yerini de perçinlemiş bir şairdir” diyen Göktaş, kendisi henüz hayattayken şiirlerinin yaklaşık otuz dile çevrilmiş olmasının bunun en somut göstergesi olduğunu ifade etti.
Göktaş, 2008’de 67 yaşında vefat eden Derviş’i, salt bir “direniş şairi” biçiminde algılama eğiliminin yanlış olduğunu vurgulayarak, Derviş’in şiirlerinin büyük bir zenginlik ve çeşitlilik arz ettiğini, onun gençlik dönemindeki direniş şiirlerinden çok güçlü bir simgeciliği de bünyesinde barındıran eserleriyle dikkati çektiğini kaydetti.
“Derviş, kendisini sürekli yenilemeyi başarmış bir şairdir. Son dönem şiirlerinde, metafiziğe yöneliş de önemli bir yer tutar. “Biz Kaybettik Aşk Da Kazanmadı” adlı seçkiyi hazırlarken, Derviş’in şiir serüvenine ilişkin Türk okurlara genel bir fikir vermeye de özen gösterdik” diye konuşan Göktaş, Derviş’in şiirlerindeki diğer önemli özellikleri ise şu ifadelerle özetledi:
 |
| Lütfullah Göktaş |
“Derviş, şiirde iç ahenk ve estetiğe de son derece önem vermiş bir şairdir. Hem dinsel, hem de mitolojik kaynaklardan beslendiğini, şiirlerinde açıkça hissettirir. Bulunduğu ve yaşadığı coğrafyadaki tüm kültürlerden destek almıştır. Kendisini, kurbanların ve ezilenlerin şairi olarak tanımlamaktadır. Filistinlilerin yaşadığı dram, onun şiirlerine de yansımıştır. Ama bu, onun belirli bir coğrafyaya hapis olup kalması anlamında değildir. Ona göre, şiirin ufku açıktır, şiirde son durak diye bir şey olmayacağına inanır. Bu, onun sürekli yenilik arayışında olmasını da beraberinde getirmiştir.”
Lütfullah Göktaş tarafından, “Biz Kaybettik Aşk da Kazanmadı” adıyla Türkçe’ye kazandırılan 157 sayfalık eserde, Derviş’in 8 eserinden seçilmiş toplam 26 şiir yer alıyor.
26 YIL SÜRGÜN YAŞADI
Mahmud Derviş, İsrail yetkililerinin baskı ve kısıtlamalarına maruz kalmasının ardından 1970’de ayrıldığı Filistin’e, uzun bir sürgün döneminin ardından ancak 1996’da dönebildi. Neredeyse tüm hayatını şiire vakfetmiş bir şair olan Derviş, kimi kez siyasette de sembolik roller üstlendi. Derviş, Filistin Kurtuluş Örgütü’nde (FKÖ) Yaser Arafat’a danışmanlığın yanı sıra yürütme kurul üyeliği de yaptı. Ancak 1993’de Oslo Antlaşması gündeme geldiğinde, bu görevinden istifa etti.
Çoğunluğu şiir kitaplarından oluşan 30’a yakın esere imza atan Derviş, uluslararası pek çok ödülün de sahibi oldu. Şairin 1981’de Beyrut’ta derisi El-Kermil dergisi de Derviş’in geriye bıraktığı en önemli miraslardan biri olarak değerlendiriliyor.
Mahmud Derviş, 9 Ağustos 2008 tarihinde Teksas’taki Houston Memorial Hermann Hastanesi’nde geçirdiği üçüncü açık kalp ameliyatı sırasında hayata veda etmesinin ardından, Ramallah’ta devlet töreniyle toprağa verildi.
