Gomorra filmi, şimdiye kadar pek bilinmeyen, Sicilya Mafyası’nın rakibi Napoli Mafyası’nı gündeme taşıdı ve bilinmeyen gerçekleri gözler önüne serdi. Ancak mafya hakkında bilinmeyen daha çok şey var...
İSTANBUL - Mafya denildiğinde genellikle akla tek bir örgüt gelir: Cosa Nostra... Ve nedense İtalyan mafyası, Sicilya merkezli tek bir yapıymış gibi düşünülür. Oysa İtalyan mafyası birbiriyle çatışan rakip gruplarıyla, aralarındaki savaşlar, uyulması gereken ritüellerle karmaşık bir yapıdır. Bu karmaşık yapının aktörleri zaman zaman birbirleriyle işbirliği yapsa da çoğu kez birbirlerine rakiptir. Bu örgütlerden üçü; Cosa Nostra (Sicilya Mafyası), Camorra (Napoli Mafyası) ve ‘Ndrangheta (Calabria Mafyası) 1850’lerden beri varlığını sürdürüyor. Roberto Saviano’nun kaleme alarak ölüm kontratına imza attığı büyük örgüt Camorra ise Sicilya Mafyası’nın şöhretine çoktan ulaştı. Tabii bunların dışında Stidda ve Unione Corsa gibi genç mafya grupları da İtalya’da seslerini yükseltmeye başladı. NTVMSNBC İtalya’nın mafya yüzünü tüm yönleriyle araştırdı...
Sicilya’dan New York’a kanlı mafya tarihi En ünlü mafya babaları Cosa Nostra: FIAT’TAN SONRA EN BÜYÜK ‘KURUM’ Sözcük anlamı ‘Bizim Mesele’ ya da ‘Bizim İş’ olan Costa Nostra 1950’lere kadar seyrek bir yapılanma içindeydi. Küçük mafya ailelerinden oluşan bu örgütün ABD’deki mafyayla ilişkileri sıkı değildi. 1958’de mafya aileleri arasındaki çatışmaları önlemek için, ABD’de Şanslı Luciano’nun önderliğinde bir komisyon (Copa) kuruldu. Copa kuralları koyuyor, anlaşmazlıkları önlüyordu. Kurallar dönemin önde gelen isimlerinden Tommasso Buscetta, Badalamenti ve ‘Küçük Kuş’ Salvatore Greco tarafından belirleniyordu. Copa’da on mafya ailesi vardı ancak 1970’lere gelindiğinde bu yapı üçlü bir yapıya dönüştü. Guentano Badalamenti, Stefano Bondate ve Carleonelerin başı Luciano Leggio…
Leggio 1974’te tutuklandıktan sonra yerini Salvotore Riina aldı. 1978’de tekrar örgütlenen Copa, 1981-83 arasındaki Büyük Mafya Savaşı ile dağıldı. Salvatore Riina ve Bernardo Provenzaro’nun başında bulunduğu Carleone’ler savaştan galip çıktılar. Riina, ‘Büyük Soruşturma’ adıyla bilinen mafya karşıtı büyük operasyon sonrasında, 1994’te tutuklanana kadar Copa’nın lideri olarak kaldı. Onun liderliğindeki yıllara ‘Toto Riina’ dönemi deniyor. Riina’dan sonraki yeni ‘baba’ Provenzano, selefinin kanlı stratejisini terk ederek mafyayı biraz daha karanlığa çekti.
Cosa Nostra üyeleri 'Mafioli'lerin nadir fotoğraflarından.
Cosa Nostra ‘yüksek’ ve ‘alçak’ olarak adlandırılan ikili yapıya sahipti. Yüksek mafya rüşvet ve büyük ticari faaliyetleri idare ederken, alçak mafya Cosa Nostra’nın ‘kirli işleri’ni yaptı. Cosa Nostra İtalya’da öyle bir nam saldı ki bazı kaynaklar örgütü Fiat’tan sonraki en büyük İtalyan ‘kurumu’ olarak gösterdi. Örgüt 2 bin 500 üyesiyle ABD’de de etkinliğini halen sürdürüyor.
Camorra (Napoli Mafyası): EN ORGANİZE ÖRGÜT Camorra 200 aile ve 7 bin üyesiyle Cosa Nostra’dan sonra İtalya’nın ikinci büyük mafya örgütü. Aynı zamanda İtalya’nın en iyi organize olmuş örgütü... Camorra’nın geçmişi 1800’lü yıllardaki hapishane çetelerine dayanıyor ve özellikle uyuşturucu ticaretindeki etkinlikleriyle tanınıyor. Geçmişine gelince... 1970’lerde Camorra ile Cosa Nostra büyük bir anlaşmazlık çıktı, anlaşmazlık bir süre sonra savaşa dönüştü. “Camorra Savaşı” adı verilen savaşta iki örgütten yaklaşık 400 mafya üyesi öldürüldü. Yaklaşık 200 Comorra üyesi de ABD’ye kaçtı. Comorra’yı ifşa eden yazar NTV’ye konuştu
‘Ndrangheta: ‘YOLSUZLUK VE ADAM KAÇIRMA SANATI’ En eski İtalyan mafyalarından biri olan ‘Ndrangheta, adını Yunanca cesaret ya da bağlılık anlamına gelen sözcükten alıyor. Yaklaşık 6 bin üyesi olan örgüt, kan bağıyla birbirine bağlı gevşek aile federasyonu şeklinde örgütlenmiş. Özellikle politik yolsuzluklar ve adam kaçırmalarla anılan ‘Ndrangheta’nın bir başka faaliyet alanı da kokain ticareti. Avrupa’ya giren kokainin yaklaşık yüzde 80’i Ndrangheta tarafından kıtaya sokuluyor.
La Stidda: NOSTRA’NIN DÖVMELİ YAVRUSU 1970’lerin sonu ve 1980’lerin başında Leggio, Riina ve Provenzano’nun Cosa Nostra’nın başında bulunduğu bulunduğu dönemde, örgütten ayrılanalar tarafından kurulan Stidda ya da La Stidda, Sicilya yıldızı anlamına geliyor. Örgüt elemanları dövmeleriyle birbirlerini tanıyor. 1978-1990 yılları arasında Cosa Nostra ile yaşanan savaşta bine yakın üyesini kaybetti. Provenzano’nun, başa geçtikten sonra izlediği şiddete az başvurma politikası nedeniyle La Stidda yeniden güç kazandı. İtalyan basınında ‘beşinci mafya’ olarak adlandırılıyor.
Unione Corsa: KARDA YÜRÜYÜP İZİNİ BELLİ ETMEYENLER Genelde bilinen adıyla Korsika Mafyası, Korsika ve Marsilya’da etkili. Sicilya Mafyası’nın tersine ABD’de faaliyetleri yok. Diğer mafya örgütlerine göre çok daha sıkı ve gizli olarak örgütlendiklerinden izlerini bulmak zor.
Bu örgütlerin dışında İtalya’da Sacra Corana Unita, Mala del Brenta ve Basilichi gibi, özellikle Arnavut ve Rus mafyası ile işbirliği yapan mafya ya da mafya benzeri örgütler de bulunuyor.
MAFYANIN 10 EMRİ 2007 Kasımı’nda İtalyan polisi, Salvatore Lo Piccolo’ya ait olduğunu söylediği ‘Mafyanın 10 Emri’ni bulduğunu açıkladı:
1-Hiç kimse kendisini arkadaşlarımıza doğrudan tanıtamaz. Mutlaka bu işi yapacak üçüncü bir kişi bulunmalıdır.
2-Hiçbir zaman arkadaşlarınızın karılarına bakmayacaksınız.
3-Hiçbir zaman polislerle görülmeyeceksiniz.
4-Barlara ya da kulüplere gitmeyeceksiniz.
5-Her zaman Cosa Nostra’nın verdiği görev için hazır olacaksınız, karınız doğum yapmak üzere olsa bile.
6-Randevularınıza hep sadık kalacaksınız.
7-Üyelerin eşlerine saygılı olacaksınız.
8-Bilgi istendiğinde mutlaka doğruyu söyleyeceksiniz.
9-Diğer üyelere ya da başka ailelere ait paraya asla el koymayacaksınız.
10-Ve asla Cosa Nostra üyesi olamayacaklar: Polislerle yakın akrabalığı olanlar, aile yaşamını koparamayacaklar, kötü davranış sergileyenler ve ahlaki değerleri olmayanlar...
COSA NOSTRA’NIN ÖGÜTLENMESİ Kendilerini ‘Onurlu Topluluk’ olarak adlandıran Cosa Nostra’nın örgütlenmesi, modern bir şirket örgütlenmesini andırıyor.
Capofamiglia (Don/Baba-Patron) Consigliere (Danışman/Babanın sağ kolu) Sotto Capo (İkinci Başkan) Capodecina (Kaptan/Capo) Uomini D’onore (‘Onur Adamı’/Asker)
MAFYA SAVAŞLARI Elbette tarihi boyunca gerek mafya aileleri arasında gerekse de aile içinde pek çok kanlı hesaplaşma yaşandı ama ‘savaş’ sayılabilecek birkaç büyük çatışma oldu. Bunlar:
Birinci Mafya Savaşı: Savaşın sebebi 1950 ve 60’lı yıllarda büyük rakamlara ulaşan Kuzey Amerika’daki eroin trafiğinin kontrolüydü. O dönemde Sicilya Mafya Komisyonu’nun başında bulunan “Ciaschiteddu-Küçük Kuş” Salvatore Greco’nun bir adamının öldürülmesi, savaşın başlamasına neden oldu. Greco cinayetten Palermoda’ki rakip bir ailenin başında bulunan Barbera Kardeşleri sorumlu tuttu ve 1962-63 yılları arasında 68 kişinin ölümüne neden olan Birinci Mafya Savaşı başlamış oldu. Savaşın sona ermesi beklenmedik trajik bir olayla oldu. Greco’nun evinin önüne konan bir bomba, etkisiz hale getirilmeye çalışırken patladı. Patlama sonucunda 7 polis ve 1 asker yaşamını kaybetti. ‘Ciaculli Katliamı’ olarak anılan bu olaydan sonra büyük bir mafya karşıtı bir kamuoyu oluştu ve yüzlerce mafya üyesinin tutuklanması sonucunu doğuran büyük bir soruşturma başlatıldı. ’114’ler Mahkemesi’ olarak bilinen bu süreçte savaşın taraflarından biri olan Angelo La Barbera yakalandı ve 22 sene hüküm giydi. Greco ise Venezuella’ya kaçmayı başardı ve 1979’da orada öldü.
'Ciacculli Katliamı' ardından ölen polisler için düzenlenen cenaze töreni.
İkinci (Büyük) Mafya Savaşı: 1960’lı yıllardaki Sicilya Mafya Komisyonu’nda iki rakip grup ortaya çıkmıştı. Bir tarafta güçlenen Carleoneler, diğer tarafta ise Stefano Bontade, Salvatore Inzerillo and Gaetano Badalamenti’nin başını çektiği Palemo merkezli mafya aileleri... Luciano Leggio’nun Carleoneler’in başına geçmesiyle rakip gruplar arasındaki zıtlaşmalar arttı. 1974’te tutuklanan Leggio’nun yerine geçen Riina ve onun sağ kolu Provanzano’nun Carleoneler’in başına geçmesinden sonra da durum değişmedi. 1978’de yeniden şekillenen Komisyon’da Carleoneler’den Riina’nın yanı sıra rakipleri Bontande ve Badalamenti bulunuyordu. Daha sonra Carleoneler’in meydan okuması karşısında geri adım atan Badalamenti geri adam atarak Brezilya’ya kaçtı. Ancak eroin trafiği yüzünden artan gerilim en sonunda 1981’de savaşa neden oldu. Nisan 1981’de Stefano Bontade, Mayıs 1982’de de Salvatore Inzerillo öldürüldü. 1983’e kadar süren savaşta iki taraftan da yaklaşık 400 mafya üyesi öldürüldü. Matanza olarak da bilinen Büyük Mafya Savaşı’nın sonunda Carleoneler rakiplerini ortadan kaldırmayı ve suç örgütlerin üzerinde tam kontrol sağlamayı başardılar.
Castellammarese Savaşı: Adını Güney Sicilya’da küçük bir kasaban alan Castellammarese Ailesi 1920’lerde ABD’deki İtalyan mafyasını kontrol ediyordu. Güçlü Don Vito Cascio Ferro’nun başkanlığındaki ailenin ABD’deki kolunun başında Salvatore Maranzano bulunuyordu. Geleneksel yöntemlere bağlı olan Maranzano’ların karşısında, genellikle Napolililerden oluşan ve İtalyan olmayanlarla daha fazla iş yapmak isteyen yeni bir ekip rakip olarak belirdi. ‘Şanslı’ Luciano, Al Capone, Vito Genevese gibi tanınmış gangsterlerin bulunduğu bu grubun başında Joe Messeria bulunuyordu. ‘Genç Türkler’ olarak adlandırılan Messeria grubu ile Maranzano’nun ekibi arasındaki gerilim, Castellammarese ailesinden Gaspar Milasso’nun vurulmasıyla savaşa dönüştü. Yaklaşık bir yıl süren savaş, Messeria’nın öldürülmesiyle sona erdi ve Salvatore Maranzo ‘babaların babası’ (Capo di tutti i capi) unvanıyla ABD’deki İtalyan mafyasının başına geçti. Ancak Maranzo’nun iktidarı sadece altı ay sürdü. Maranzo’nun öldürülmesi sonrasında savaş devam etmedi ve ‘Şanslı’ Luciano’nun girişimiyle önde gelen mafya aileleri bir araya gelerek işlerin yürütülmesi için ‘Komisyon’ kurdular. Castellammarese Savaşı Mario Puzo’nun ünlü ‘Godfather’ romanına ilham kaynağı olmuştur. Ayrıca ünlü Mobsters filmi bu dönemi anlatmaktadır. Anthony Quinn bu filmde Baba Masseria’yı canlandırdı.
Amerikan Mafya Komisyonu'nun üyelerinden ünlü Bonano Ailesi.
CARLEONE KASABASI 12 bin kişilik bu Sicilya kasabası, boyutlarından çok daha büyük bir üne sahiptir. Şüphesiz bu çok da olumlu olmayan şöhreti, içinden çıkan mafya ailesine ve elbette Mario Puzo’nun romanından uyarlanan ünlü ‘Godfather’ üçlemesine borçludur.
Roman ve filmlere konu olan Cosa Nostra'nın doğduğu ünlü Carleone kasabası.
Yıllardır Cosa Nostra’yı yöneten Carleoneler, geldikleri kasabanın adını herkesin korkuyla hatırlamasına neden oldular. Michele Navarra, Luciano Leggio, Leoluca Bagarella, Salvatore Riina and Bernardo Provenzano bu Mafya babaarından öne çıkanlar. Ancak Carleoneliler’in bu durumdan memnun oldukları pek söylenemez. 2006 yılında son ‘Babaların Babası’ Bernardo Provenzano yakandığında kasabada şenlikler düzenlendi. Provenzo’nun yakalandığı gün olan 11 Nisan bir caddeye isim olarak verildi. Gomorra - Gomorrah Nobelli isimlerden mafya tehditlerine kalkan
Capofamiglia (Don/Baba-Patron) 
