Kapsamlı müzakereler 3 Eylül’de başlıyor

Liderler görüşmenin ardından soru kabul etmediler. Sadece, “iki lider Kıbrıs sorunun kalıcı ve kapsamlı çözümüne yönelik müzakerelere 3 Eylül’de başlama kararı almışlardır.” açıklaması yapıldı.

Görüşmede ayrıca çevre, kültürel miras ve güvenlik gibi konularda 16 yeni güven arttırıcı önlem alınması kararlaştırıldı ve adanın en batısındaki Yeşilırmak sınır kapısının açılması yönünde bir karar alındı.

Ayrıca iki lider arasında bir ‘kırmızı’ hat kurularak, istenilen zamanda telefon bağlantısının sağlanabilmesi de sağlandı.

BM Kıbrıs Özel Temsilcisi Taye-Brook Zerihoun görüşmeden sonra yaptığı açıklamada, nihai çözümün referandum yoluyla, adadaki iki toplumun ayrı ayrı onayına sunulacağını bildirdi.

Kıbrıslı Türk ve Rum liderler, 1 Temmuz’daki son toplantıda kamuoyuna açıklamamakla birlikte, soruna yön veren ülkelerin de beklentisi doğrultusunda, müzakerelerin Eylül ayında başlaması yönünde bir ilke anlaşmasına varmıştı.

ÖNCEKİ GÖRÜŞMELERDE TEMEL PRENSİPLER BELİRLENDİ
Liderler Eylül ayındaki müzakerelere hangi şartlarda oturacaklarını, yani müzakere zemininin esaslarını bundan önceki 3 görüşmede belirlemişti. Liderlerin, “uygulamayı müzakerelerde belirlemek koşuluyla” üzerinde mutabakata vardığı temel prensipler şöyle:

1) Kurulacak yeni ortaklık devletinin adı “Birleşik Federal Kıbrıs Cumhuriyeti” olacak
2) Ortaklığın siyasi yapısı, siyasi eşitliğe dayalı, iki toplumlu, iki bölgeli federasyon olacak
3) Kurulacak yeni devleti, eşit statüdeki Türk ve Rum kurucu devletler oluşturacak
4) Birleşik Federal Kıbrıs Cumhuriyeti’nin, tek egemenliği, tek vatandaşlığı ve tek uluslararası kimliği olacak

Eylül ayında başlayacak müzakerelere, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri’nin yeni atadığı Avustralyalı diplomat Alexander Downer yön verecek. Avustralya eski dışişleri bakanı olan ve birçok sorunlu bölgede görev alan Downer, kurulacak müzakere masasında arabuluculuk rolü üstlenecek. Downer, ilk temaslar için haftasonunda adada olacak ve Salı günü liderlerle ayrı ayrı görüşecek.

Türk lider Mehmet Ali Talat’la Rum lider Dimitris Hristofyas, 45 yıldır çözülemeyen sorunun kaderini belirleyecek yeni bir süreci başlatıyor. Referandumla sonuçlanması beklenen bu müzakere sürecinde, soruna en geç 2009 yılı içinde çözüm bulunması hedefleniyor.