Mehmet Aksoy’un Türk heykel sanatına ve Atatürk fikrine zarar verdiğini söylediği Atatürk heykelleri üzerine başlattığı tartışma, Türkiye’nin önde gelen diğer heykeltıraşları tarafından da destek gördü.
İSTANBUL - “Atatürk heykelleri bence Türk heykeline büyük zarar veriyor, çünkü insanlar buna heykel diye bakıyorlar ama bunlar heykel değil. Türk heykeliyle özdeşleştiği için öncelikle Türk heykeli zarar görüyor, ikinci olarak da Atatürk’ün kendisi büyük zarar görüyor” diyen helkeltıraş Mehmet Aksoy, bu durumun senelerdir kendisine dokunduğunu ifade etmiş, Atatürk’e ve Cumhuriyet’e saygısızlık nedeniyle bunları kaldırtmak için mahkemeye gidip dava açacağını söylemişti. Aksoy’a meslektaşlarından destek geldi. Heykeltıraşlar, Mehmet Aksoy’un Atatürk heykellerinin kaldırılması gerektiği yönündeki düşüncesini değerlendirdiler.
“SİPARİŞ EDEN İDARECİYLE ALAKALI” “Dünyanın çok az ülkesinde böyle bir uygulama vardır diye düşünüyorum. Ulusu kurmuş bir liderin heykellerinin bu kadar ayağa düşürülmüş halde, fabrikasyon sistemiyle üretilir hale getirilmesini çok yanlış buluyorum” diyen Kocaeli Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Heykel Anasanat Dalı Başkanı Nevzat Atalay, burada sorumluluğu sanatçılara yıkmak istemediğini, bunun tamamen sipariş eden idareciyle alakalı olduğunu düşündüğünü, ortada bir yöntem yanlışlığı olduğunu vurguladı: “Her yere heykel konulamayacağı bilincinin yaygınlaştırılması gerekiyor. Bu tamamen kent planlamacıları, mimarların, heykeltraşları ve diğer bütün sanatçıların ortak kararıyla olması gereken bir şey. Örnek olması için çok kısa süre önce gerçekleşen bir olayı anlatmak istiyorum. Zeytinburnu Belediyesi Yunus Emre ve Mevlana heykeli için bir yarışma açtı. Yarışma sonucunda iki tane heykel ortaya çıktı. Bunların şu anda uygulama süreci devam ediyor. Yöntem bu olmalı. Mutlaka yarışmayla olmalı. Ulusal yarışmayla hatta belki uluslararası yarışmayla. Her heykel için söylüyorum, sadece Atatürk heykelleri için değil. Kamusal alan sorumluluk isteyen bir alan. Milyonlarca insanın sorumluluğunu taşıyan bir alan. Onun için de yaptım oldu mantığından bir an önce vazgeçilmeli.” Aksoy: Heykelleri Atatürk’ün fikrini zedeliyor
“SÖZ SAHİBİ GENİŞ KAPSAMLI BİR HEYET KURULMALI” “Ahmet Haşim’i biliyorsunuz, ‘Türk heykeltraşı yetişinceye kadar Atatürk heykeli yapılmasın, taşlar blok halinde kalsın ve bronzlar da külçe halinde kalsın’ diyor” diyen Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Öğretim Üyesi Ferit Özşen, sonradan gelişen Türk heykel sanatının bayağı olgun eserler vermeye başladığını, bu bağlamda Atatürk heykelciliğinin başlangıçta son derece yerinde ve doğru kullanıldığını ancak, sonradan Atatürk düşüncesini yok etmek adına yapılan bir yığın çalışma olduğunu söyledi: “5-6 arkadaş biraraya gelerek bu iş olmaz. Çünkü gerçekten sağlam bir telif yasası var. Sanatçının yaptığı iş bittikten sonra sanat eseri sayılıyor. Dolayısıyla da onu ortadan kaldırmak yine bence geri dönüşümlü bir yasa gerekir. Bu konuda söz sahibi geniş kapsamlı bir heyet kurulmalı ve bu heyet Anadolu’yu dolaşıp, özür dileyerek söyleyeceğim, bu yapılan şaklabanlıkları işaretleyip onların yok edilmesini sağlaması gerekir.”
“KİM UCUZA YAPIYORSA ONA YAPTIRILIYOR” “Hiçbir zaman çağdas sanata karşı değilim ama altyapının çok iyi olması gerekiyor. Bugün Atatürk büstü olarak dikilenler, Atatürk heykeli olarak sağda solda gördüklerimiz gerçekten estetikten uzak, form bilincinden, kompozisyondan uzak çok çirkin örnekler” diyen Mersin Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Dekanı Prof. Emine Berika İpekbayrak, bunları özellikle Atatürk’e yapılan büyük haksızlık ve hakaret olarak gördüğünü, bir inşaat yapıldığında işçiye para ödendiğini ama heykeltrasın projesi söz konusu olduğunda çok pahalı olarak nitelendirildiğini vurgulayarak, belediyelerin ya da bunun gibi heykel yapmak isteyenlerin kim ucuza yapıyorsa ona gittiğini ifade etti.
“NE ATATÜRK’E, NE CUMHURİYETE, NE DE KENDİMİZE SAYGI” “Olmadık bir şekilde, her köşeye bir tane... Bu ne Atatürk’e saygı, ne Cumhuriyete saygı, ne de kendimize saygıdır. Açıkçası saygısızca davranıyoruz kanısındayım” diyen Ali Teoman Germaner yani Aloş, Atatür anıtları arasında ne bize, ne Cumhuriyetimize, ne Atatürk’ümüze yaraşmayacak kötü işler olduğunu vurguladı: “Bunların nasıl ortaya çıktığı ayrı bir konu. Hele koca bir Cumhuriyeti Atatürk’e indirgemek bana çok yanlış görünüyor. Atatürk’ün sanata dair kültüre dair çok sözü var. Ama benim portremi yapında şu köşeye dikin gibi bir cümlesini bilmiyorum. Galiba biz yanlış anlıyor, yanlış uyguluyoruz. Bu anlamda çok titiz olmamız gerektiğine inanıyorum.”
