Yapılan açıklamaya göre, dün saat 20.30 sıralarında bir grup Rum, ellerinde pankartlarla ve sloganlar atarak, Rum barikatını geçip KKTC kontrolündeki Cikkos’un kuzey bölgesine ulaştı. KKTC polisi, güvenli geçişin engellenmemesi için göstericilere müdahale ederek ellerindeki pankartları aldı. Rum kesimi ise “Türk polisinin ara bölgeyi ihlal ettiği” iddiasıyla, kapıyı tek taraflı olarak kapattı. Türk tarafı da önlem olarak geçişleri durdurdu. BM’nin devreye girmesi ve Türk tarafının yoğun girişimleri sonucu saat 23.00’da yeniden geçişlere açıldı.
Kıbrıs Rum yönetimi lideri Dimitris Hristofyas, yaşanan kriz üzerine Londra gezisini kısa kesti.
Rum hükümetinin sözcüsü Stefanos Stefanu, Hristofyas’ın Lokmacı Kapısıyla ilgili anlaşmazlık yüzünden bugün Londra’dan Rum kesimine geleceğini söyledi.
TALAT: MÜNFERİT BİR OLAY
KKTC Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat da, yaşanan gelişmeleri eski engellemelerin bugüne yansıması olarak niteledi.
Talat, “Bizden kaynaklanan bir şey yok. Münferit bir olaydı. Ben sorunun çözümlendiğini düşünüyorum. Kötü bir gelişme, olumsuz bir gelişme olmayacağını düşünüyorum. Normal karşılamamız lazım. Biz sakince işimizi yapalım. Kim suçludur, kim kabahatlidir tartışmalarına girmeye gerek yok” dedi.
BÖLÜNMÜŞLÜĞÜN SİMGESİ
Kıbrıs’ta bölünmüşlüğün simgesi olan 45 yıldır kapalı olan Lokmacı Sınır Kapısı Türk, Rum ve BM temsilcilerinin katıldığı törenle dün sabah yaya geçişine açılmıştı.
İki kesimin çarşısını birbirine bağlayan Lokmacı Kapısı’nın açılması konusunda, KKTC Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat ve Rum yönetimi lideri 21 Mart’ta yaptıkları görüşmede anlaşmaya varmıştı. Lokmacı kapısının açılması, kalıcı barışa giden yolda, sembolik açıdan önemli bir adım olarak niteleniyor. Dünyanın bölünmüş tek başkenti Lefkoşa’yı ‘birleştiren’ kapının açılması, adını aldığı Lokmacı Kirkor’un anısına, Türk ve Rum halklarına lokma dağıtılarak kutlandı.
TALAT BİR GECEDE DUVARI YIKTI
Barikatın kaldırılmasını 2005 yılı sonunda, Mehmet Ali Talat gündeme getirdi. Talat, Türk tarafındaki duvarı 24 Kasım 2005 gecesi yıktırdı; yerine, nöbet yerine giden askerlerle sivil halkın karşılaşmaması için üst geçit yapıldı. 24 Aralık 2005’te bitirilen üst geçit yaklaşık 1 milyon YTL’ye mal oldu; masrafın yarısını Türkiye’nin Lefkoşa Büyükelçiliği karşıladı.
Türk tarafının kapının açılması yönünde attığı bu adım, AB ve ABD’den olumlu mesaj aldı. Rum yönetimi ise, Türk tarafının üst geçit yapmasını, “ara bölgeyi ihlal” olarak niteledi, Türk askerlerinin geçitten Rum tarafını “gözlediği” iddiasıyla BM’ye şikayette bulundu. BM, “İki tarafın rızası olmadan, Lokmacı kapısının (Ledra Sokağı) açılmasına destek olamayacağını” belirterek, Türk tarafının çalışmaları durdurmasını istedi. Yeşil Hat tüzüğü kapsamında olan Lokmacı kapısı bu nedenle 2005’te açılamadı.
 |
| Panoların yerine balonlu beyaz perdeler asıldı... |
KKTC Cumhurbaşkanı Talat, 2006 yılı sonunda ise, Kıbrıs Rum tarafının, kapının açılmasına bahane olarak gösterdiği Lokmacı barikatındaki üst geçidin de kaldırılmasına karar verdi. Talat, Sözcüsü Hasan Erçakıca aracılığıyla 28 Aralık 2006’da yaptığı açıklamada, “Kıbrıs Türk ve Kıbrıs Rum taraflarının, 2007 yılının ilk çeyreği içinde kapsamlı çözüm müzakerelerini başlatma kararlarına ve iki halkın işbirliği duygularının geliştirilmesine yardımcı olmak amacıyla Lokmacı kapısının açılmasına engel olduğu ileri sürülen üst geçidin kaldırılmasına karar verdiğini” duyurdu. Talat kararını bir mektupla Birleşmiş Milletler’e de iletti ve üst geçidi 9 Ocak 2
 |
|
007’de kaldırdı.
ABD ve AB’nin “Birleşme yolunda olumlu ve memnuniyet verici adım” mesajlarıyla desteklediği girişim, Türk askeri yetkililerin tepkisiyle karşılandı. Tepkiler üzerine istifa edeceği haberleri yayılan Talat, Başbakan Tayyip Erdoğan’ın gönderdiği özel ATA uçağı ile apar topar Ankara’ya gelmiş, dönemin Dışişleri Bakanı Abdullah Gül’le birlikte Genelkurmay’a gitmiş, Genelkurmay Başkanı ile görüşmeden sonra “Türkiye’deki resmi görüşle aralarında farklılık olmadığını” söylemiş, ayrıca bir soru üzerine
 |
| Açılışta balonlar uçuruldu. |
KKTC Türk Barış Kuvvetleri Komutanı ile de “sorun yaşama lüksü bulunmadığını” belirtmişti. Daha sonra Genelkurmay Başkanlığı da bir açıklama yapmış; “Askeri yasak bölge konumunda olan ve KKTC Anayasasının geçici 10’uncu maddesi gereği TSK’nın kontrolünde bulunan Lokmacı Kapısı’na ilişkin Genelkurmay’ın görüşünün daha önce hükümet yetkililerine iletildiğini, Talat’a da ayrıntılı olarak açıklandığını” bildirmişti.
Rum yönetimi dirense de, AB’nin baskısı üzerine, 8 Mart 2007 gece yarısı, kendi tarafındaki duvarı yıkıp, yerine panolar koydu.
O tarihten beri duvarların bulunmadığı, ancak panolarla ayrılan ve geçişe kapalı olan Lokmacı Kapısı’nın açılmasına yol açan adım, 10 gün önce, KKTC ve Rum liderlerinin buluşup aldığı karar üzerine atılmıştı.
O günden sonra Lefkoşa’nın Türk ve Rum belediye başkanları 45 yıldır terk edilmiş olan geçitte temizlik yaptı; BM Barış Gücü bölgede mayın araması yaparak ‘temiz’ olduğu raporu verdi; esnaf dükkanını yeniledi; soğuk panoların yerine, üzerinde balonlar, çocuklar olan beyaz perdeler kondu ve çalışmalar sona erdi.
AÇILIŞ TÖRENİNDE LOKMA DAĞITILDI
Yeniden kapanmayla sonuçlanan açılış törenine KKTC ve Rum kesimi yetkilileri ile BM temsilcileri ve iki kesimden kalabalık bir halk topluluğu katıldı. KKTC Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat’ın BM ve AB ile müzakerelerden sorumlu Temsilcisi Özdil Nami törende yaptığı konuşmada “açılışın sembolik olduğunu ve
 |
|
pozitif bir havayı temsil ettiğini, iki halkın cesaret gösterdikten sonra tüm sorunların üstesinden geleceğini, birleşme için bir engelin daha ortadan kalktığını” söyledi. Rum yönetimi Başkanlık Danışmanı Yorgo Yakovu da “Kapılara gerek yok, her taraf açık olsun” diye konuştu.
Açılış için düzenlenen törenin ardından Lefkoşa Türk Belediyesi Başkanı Cemal Bulutoğluları ile Lefkoşa Rum Belediyesi Başkanı Eleni Mavro kapının önce Türk tarafına sonra Rum tarafına geçtiler. Kıbrıslı Rumlar KKTC’ye geçerken kimlik göstererek giriş yaptı. Lefkoşa Türk Belediyesi kapının Türk tarafında vatandaşlara lokma dağıtırken, belediye tarafından tutulan davul-zurna ekibi de müzik yaptı.
ESNAF AÇILIŞTAN MEMNUN
Lokmacı kapısının KKTC ile Güney Kıbrıs arasında geçişlere açılmasından bölge esnafı memnun. Pekçok dükkan, kapının geçişlere açılması nedeniyle restore edildi, daha önce kapalı olanlar da yenilenerek açıldı.
