Kültür Bakanı Günay, NTVMSNBCye AKMnin yıkılması kararını anlatırken, 2010 yılında Avrupa Kültür Başkenti olacak İstanbula yakışacak, görkemli ve daha hoş bir AKM peşinde olduğunu söyledi, Ama yıkıma ilişkin yasa çıkar çıkmaz kazmayı vurmayız dedi.
İSTANBUL - Atatürk Kültür Merkezinin yıkılmasını öngören kanun tasarısının TBMM Milli Eğitim Komisyonundan geçmesiyle yıkım tartışmaları tekrar gündeme geldi. NTVMSNBC konuyu Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay ile İstanbul 2. Nolu Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu Başkanı Mete Tapana sordu. Günay; mevcut AKM binasının köhnediğini, ısıtmasının çok zor ve pahalı olduğunu, salonlarının yetmediğini söyledi; 2010da Avrupa Kültür Başkenti olacak İstanbula AKMden daha görkemli bir AKM yapmayı hedeflediklerini belirtti. Tapan ise, 1999da kültür varlığı olarak tescil edilmesi nedeniyle AKMyle ilgili her türlü tasarrufun kendilerinde olduğunu kaydetti. Prof. Tapan, Sakarya Üniversitesinden gelen yazıda da Bu binanın güçlendirilmesi gerekir dendiğini, Yıkılması gerekir diye bir rapor gelmediğini belirtti.
Bakan Günayın sorularımıza verdiği yanıtlar şöyle:
2010A KADAR DAHA GÖRKEMLİ BİR AKM Atatürk Kültür Merkezinin (AKM) yıkılacağı, yerine alışveriş merkezi yapılacağı, alışveriş merkezi içinde bir AKM binası yapılacağı iddiaları doğru mu? Hayır. Zaten kanunda da Yerine bir Atatürk Kültür Merkezi yapılması amacıyla deniyor. Başka bir şey yapma imkanımız olmaz. Daha önce bir yasa hazırlığı vardı, o yasa hazırlığı Milli Eğitim ve Kültür Komisyonundan aynen geçti. Genel Kuruldan da aynen geçerse AKMyi yıkıp, aynı ad ve amaçla yeniden yapmak konusunda bir yetki almış olacağız. Burada kritik olan nokta, 2010dan önce AKMnin yıkılıp yerine daha görkemli, daha işlevli bir merkezi yeniden koyma imkanımız olacak mı, olmayacak mı? Bunu değerlendireceğiz.
İSTANBULU İHYA ETMEMİZ GEREKİYOR Öyle ticari bir şey Taksime yakışmaz, Atatürk Kültür Merkezi adına yakışmaz. Bunca tartışmadan sonra hepimizi çok incitir. Ben Taksimin artık herhangi bir şekilde bir rant merkezi olarak kullanılmasını da istemiyorum. Benden önce başlamış bir süreç var. Yasa henüz çıkmadı. Yasa çıktı diye ertesi gün kazmayı vurmayız. 2010 gibi, önümüzde çok hızlı çalışmamızı gerektiren ciddi bir sınav var. Ben niye gece gündüz koşturuyorum? 2010dan önce İstanbulun tarihsel ve doğal yapısını elimizden geldiğince imar ve ihya etmemiz gerekiyor. Aslında bütün hedefimiz bu. Hem UNESCO önünde, hem bize Avrupa kültür başkenti imkanını veren kurum ve kuruluşların önünde, hem kendi insanımızın, aydınımızın önünde kendimizi, iktidarımızı güç durumda bırakacak bir tavır almayız herhalde.
MÜTHİŞ DİYEBİLECEĞİM PROJE GELMEDİ Elinizde AKM ile ilgili hazırlanmış bir proje var mı? Bazı hazırlıklar var. Doğrusu önüme aman çok müthiş diyebileceğim bir proje gelmedi. Bunlara bakacağız. Belki daha uluslararası bir çapta yapacağız. Elimde başka projeler var. Mesela Ayazağada başlayan Kongre ve Kültür Merkezini sponsor desteğiyle bitirmeyi çok daha önemsiyorum. Bu vadide inanılmaz güzellikte bir kongre merkezi başlamış ve yarım kalmış. Onu yapabiliyorsak, o zaman AKM konusunda rahatlarız.
CAN HAVLİYLE TİYATRO ARIYORUM 2010a yetişse de olur, yetişmese de. Ama mutlaka 2010dan önce İstanbula yeni sanat etkinlikleri alanı, konser, kongre ve kültür etkinliği mekanları gerekiyor. Ben mesela şimdi can havliyle bir yandan da Anadolu yakasında tiyatro salonları arıyorum. Bir-iki tiyatroyu 2008de faaliyete geçiremezsem çok üzüntü duyarım.
DAHA HOŞ BİR YAPI GERÇEKTEN İHTİYAÇ AKM yıkılmadan yapılamayacak bir durumda mı? Arazi öyle bir yer ki. O kadar değerli bir yerde ki, o kadar hoş bir yerde ki... Yanda da bir açık otopark var. Kocaman bir arazi. Şimdi o açık otaparkı da katarak, otoparkın altına doğru da birkaç kat inerek, otoparkı ve depoları mevcut binanın altına almak, mevcut binanın olduğu yerden yönetimi ve prova salonlarını çıkarıp, bir kaç yeni salonla çok daha işlevli ve üstelik dış görünüşü itibarıyla da daha hoş bir yapı yapmak gerçekten bir ihtiyaç. Buradaki kritik soru 2010a yetişir mi yetişmez mi; bunun üzerinde çalışacağız.
KÖHNEMİŞ, ISITMASI ZOR VE PAHALI Ben AKMyi ilk açıldığı zamandan beri biliyorum. Zaman içinde tabii köhnemiş. Mesela oradaki teknik elemanlarla konuştum. Soğutmayı kullanmak mümkün değil, ısıtmayı kullanmak fevkalade zor ve pahalı hale gelmiş. Salon yetersiz. Merdiven altlarında birtakım oda tiyatroları, sinema salonları var. Çok ciddi bir onarım ihtiyacı var.
İSTİKLAL CADDESİNDE YENİ MERKEZLER İstiklal Caddesinde devletin elinde kalmış, köhnemiş binalar tespit ettim. Onların yakın zamanda Kültür Bakanlığına devrini sağlayarak yeni kültür merkezleri açmaya çalışıyoruz. AKM için, Beyoğlunda, tarihsel ismine de uygun bir kültür merkezi olmasını istiyoruz.
İŞİN GERÇEĞİNİ HERKES BİLİYOR Sanatçılar AKMnin yıkılması kararına tepkili. Sanatçılarla da görüştünüz mü? Tabii ki görüşüyorum. Dün akşam Milliyet Sanat Dergisinin 35. kuruluş yıldönümündeydim. Orada isim saymayayım ama o alanda görev yapmış arkadaşlarımız da var. Ben Komisyonda konuşurken muhalefetteki arkadaşlarımız bir slogancı anlayış içerisinde, Siz İstanbulun ilk büyük opera binasıyla, böylece Batı kültür anlayışıyla hesaplaşmak mı istiyorsunuz diye görüşlerini açıkladılar. Ben de AKMnin durumunu anlattığımda, Komisyonda bulunan iki profesör CHPli hanım, beni tasdik eder biçimde başlarını salladılar. Yani işin gerçeğini herkes biliyor.
PROJE YÖNETİMİNDE BELEDİYE DE VAR İstanbul Büyükşehir Belediyesinin yeni AKM projesindeki rolü ne? 2010 projesinde Büyükşehir, İl Özel İdaresi, sivil toplum kuruluşları, çeşitli fonlar ve sponsorluk hizmetleriyle oluşturduğumuz bir birim var. Bu çerçevede özel bir çalışma yapılıyor. Biraz daha farklı bir yönetimi olan, biraz daha hızlı hareket etme imkanı olan bir yönetim oluşturuluyor. O çerçevede bakacağız. Ancak bunun esas yükünü Bakanlık taşıyacak.
YASA KASIMDA ÇIKACAK Yasanın çıkması ne kadar sürer? Bu yıl içinde bu yasa çıksın istiyoruz. Kasım ayında çıkar sanırım. Tescil duruyor şu anda. Yeni bir projede mutabık kalmamız halinde Kurul kararıyla değişebilir. Burada kritik olan nokta, 2010dan önce AKMnin yıkılıp yerine daha görkemli, daha işlevli bir merkezi yeniden koyma imkanımız olacak mı, olmayacak mı? Bunu değerlendireceğiz. Prof. Mete Tapan: AKM yetkisi bizde