WASHINGTON/İSTANBUL - ABD Merkez Bankası (Fed), piyasaların uzun zamandır beklediği hareketi yaptı ve faiz indirimine gitti. Fed Açık Piyasa Komitesi bugünkü toplantısında, yüzde 5.25 olan bankalar arası gecelik faizleri, yüzde 0.5 indirimle, yüzde 4.75’e çekti. Piyasalardaki genel beklenti, en az 0.25 puan indirim yapılması yönündeydi.
Kararın, bütün dünyada piyasaları olumsuz etkileyen Amerikan tutsat (mortgage) kredileri sorunu üzerinde rahatlatıcı etkisinin olması bekleniyor.
Fed Başkanı Ben Bernanke geçen ay, konut piyasasındaki düşüş ve kredi piyasalarındaki çalkantıdan ekonominin geneline yönelebilecek bir zararı sınırlandırmak için gerekenleri yapmaya hazır olduklarını söylemişti.
Fed faiz oranlarını en son 2003 Haziran’da düşürmüştü. Bu son indirim Fed’in 2.5 yılda yaptığı 13. faiz indirimiydi. Fed faizleri, geçen yıl Haziran ayından beri değiştirmeden bırakıyor.
Fed son olarak, mortgage piyasasındaki sorunlardan olumsuz etkilenen kredi piyasalarına destek olma çabasıyla Ağustos’ta iskonto faizini düşürmüştü.
UZMANLAR NE DİYOR? Fed, 4 yıl sonra faizleri indirerek, yüzde 4.75’e çekti. ABD’de mortgage piyasasında yaşanan sorunların ardından, piyasaların beklentisi yönündeki bu hareket ekonomistler tarafından doğru bir adım olarak yorumlandı. Uzmanlar, yarım puanlık indirimin kısa vadede piyasalara olumlu yansıyacağını ancak daha sonra ABD ekonomisine ilişkin verilerin yakından izleneceğini söyledi.
A Yatırım Genel Müdür Yardımcısı Murat Salar: Fed, yapabileceğinin en iyisini yaptı. Fed’in attığı bu finansal adımın ekonomik sorunları çözmesi zor. Yarım puanlık indirimle, piyasaların beklentisini karşılanmış oldu. Bundan sonraki süreçte, reel ekonomideki sorunun boyutu sorgulanacak. Faiz indirimi, ABD’de yeniden enflasyona neden olabilir mi, durgunluğun boyutu derin mi bu sorgulanacak. Fed’in bu kararı kısa vadede piyasaları olumlu etkileyecektir. Birkaç gün yukarı yönlü hareket yaşanması ihtimali yüksek. Ancak önemli olan bundan sonrası. Sonraki süreçte bir kar realizasyonu bekliyorum. Çünkü faiz indirimi beklentisi satın alınmaya başlanmıştı, indirimle birlikte bu beklenti realize oldu. Piyasa, bundan sonra dataları görmek isteyecektir. Faiz silahı da çözmezse, piyasalarda daha kötü bir senaryo olabilir. Türkiye’de ilk etapta bu karar pozitif yansır, ancak daha sonra realizasyon süreci gelecektir. Türkiye’nin bir an önce yapısal reformlara dönüp, cari dengeyi düzeltecek mikro reformları yapması gerekiyor.
Anadolu Yatırım Stratejisti Halil Reçber: Yüzde 0.50 puan oy birliğiyle alındı. Yarım puan indirilmesi hisse piyasalarında iyi algılandı. Kısa vadede geçici bir iyileşme diyebiliriz. Sıkıntı bir kaç önceki açıklamalardan belliydi. Faiz indirmeyelim deniyordu. Bundan sonra tüm dünyada faiz indirimi seri olarak beklenebilir. ABD artık enflasyonla mücadele etme safhasından, enflasyonu körükleyecek duruma geldi. Piyasa istedi, faiz indirildi. Bundan sonraki günlerde hisse senedi piyasasında kısa vadeden orta vadeye geçiş olabilir. Bu yarım puanlık indirim banka bilançolarına iyi yansıyacaktır. Zor bir seçimdi. 7-8 aydır ABD’den gelen veriler, ya piyasa beklentilerinin üzerinde ya da altında çıkıyordu. Bu da piyasadaki dengesizliği gösteriyordu. Fed enflasyon artırıcı bir karar almış oldu. Bu karar kısa vadede rahatlatır, orta vadede sıkıntı artar. 2001’deki faiz indirimi sürecine bakarsak, yüzde 6.5’ten iki yılda 3’lere düşmüştü, bu dönemde borsa kayıp vermişti. Benzer hareketler bundan sonra da görülebilir. Gelişmekte olan piyasalara etkisi genel olarak olumlu olur. 2, 3, 4 aylık dönemde oradaki gerilemelerin etkisini Türkiye’de hisse senedi tarafında görebiliriz. Enflasyon iyi gidiyor. Biz de faizler indirilme sürecine girdi. İlk ayda hisse senetlerine iyi yansıyacak, ileride faizlerde indirim olur. Türkiye’de MB, önceden gördü ve faizi indirdi. İyi algılandı diyebiliriz. Dolarda da en azından ilerdeki aylarda düşüş trendi beklenebilir.
Marmara Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Erhan Aslanoğlu: Piyasaların beklediği buydu, Fed doğrusunu yaptı. Etkisi olabilecek bir indirim gerekiyordu; bu da 50 baz puandı. Eğer çeyrek puanlık bir indirim yapılsaydı ve piyasalar sakinleşmeseydi, Fed için yeni bir faiz indirimi ihtimali doğardı. Bu da bankanın kredibilitesini zedelerdi. Piyasalar indirimin etkisini anlamaya çalışacak fakat bu biraz zaman alacak. Bu karar piyasaları ilk anda olumlu etkiler. Bir ralli beklemiyorum, ancak piyasa bunu fiyatlar. Ancak yine arkasında dalgalı bir dönem başlayacak. Piyasa datalar arasında gidip gelecek. Ancak indirimin bile yetmediği bir noktaya gelinirse, bu piyasalar için kötü olur. Faiz kararıyla birlikte ABD’nin resosyona girmemesi Türkiye için olumlu. Risk iştahının açılmasını sağlayacak. Bu Türkiye’ye para akışını da olumlu etkiler.
