TDK’dan yazım kılavuzu ve sözlüğü
Web NTVMSNBC   
NTVMSNBC'yi açılış sayfam yap
Kültür Sanat
Filmler
Sinema
Oscar
Müzik
Edebiyat
Sahne Sanatları
Sergi
Mimari
Arkeoloji
İstanbul Bienali
Orhan Pamuk - Nobel
Altın Portakal
Cannes
Video
Foto Galeri
Türkiye
Dünya
Ekonomi
Spor
Teknoloji
Sağlık
Kültür Sanat
Yaşam
Hava Yol
Yeşil Ekran
Eğitim
Moda
Otomobil
Doğuş Yayın Grubu
NTV
CNBC-e
e2
NTVSPOR.NET
NBA TV
NTV Radyo
Eksen 96.2
Radio N101
NTV Yayınları
NTV Tarih
N. Geographic
 
NTVMSNBC Anasayfa » Kültür Sanat
TDK’dan yazım kılavuzu ve sözlüğü
Türk Dil Kurumu (TDK) Başkan Danışmanı Prof. Dr. Recep Toparlı ile uzmanlar Belgin Tezcan Aksu ve Beyza Gültekin, TDK’nın yeni Yazım Kılavuzu ve Sözlüğü’nü tanıttı.

NTV-MSNBC VE AJANSLAR
Güncelleme: 11:36 TSİ 19 Nisan 2006 Çarşamba

ANKARA - Anadolu Ajansı Konferans Salonu’ndaki toplantıda konuşan Toparlı, eski yazım kılavuzu ile sözlük arasında madde başlarında bir çok çelişkinin bulunduğunu vurguladı.


“İmla Kılavuzu” yerine Türkçe bir kelime olan “yazım”ı kullanarak “Yazım Kılavuzu” demeyi uygun bulduklarını anlatan Toparlı, şöyle konuştu:
“Ancak kelimeleri yasaklamak gibi bir niyetimiz yok. Arapça ve Farsça’dan dilimize bir çok kelime geçmiş ve yerleşmiştir. Bunların çoğuna Türkçe bir karşılık bulmakta zorlanıyoruz. Bu kelimeleri almışız ve farklı anlamlar yüklemişiz. Deyimler oluşmuş. Şimdi bu nedenle kelimeleri yok sayamıyoruz. Örneğin kafa kelimesi ense anlamına gelir ama biz baş anlamını yüklemişiz. Bununla ilgili deyimlerimiz var. Bu kelimeye karşılık bulup, dilimizden çıkarmaya kalksak deyimi yok saymış oluruz. Bu gibi kelimeler dışındakilerde Türkçe kelimeleri kullanmaya çalışıyoruz. Dilimize Arapça ve Farsça’dan kelime girme tehlikesi yok. Çünkü zaten bir çok kelime almışız. Asıl tehlike Batı’dan dilimize giren kelimelerdir.”

ŞAPKA DENİLEN İŞARETİN KULLANIMI
TDK’nın yeni Yazım Kılavuzu’ndaki en büyük değişikliğin şapka denilen işaretin kullanımında olduğunu söyledi.

Kelimelerin şapka konularak doğru okutulabileceğine inanmadığını vurgulayan Toparlı, “Hakkari” kelimesini hiç duymamış birinin şapka işareti konsa bile kelimeyi doğru okuyabileceğini düşünmediğini ifade etti.

Bu anlamda TRT ile birlikte, Türkçe’deki kelimelerin söylenişlerinin yer aldığı bir CD hazırladıklarını kaydeden Toparlı, “Şapka gerçekten gerekli mi? Türkçe’de bir kelime cümle içinde kullanıldığı şekle göre anlam kazanır. Cümleyi okuyan, kelimenin ne anlama geldiğini cümlenin gelişinden anlar. Ayrıca bu tür yazılışı aynı söylenişleri farklı kelimelerin sayısı 15 kadardır” diye konuştu.

Bir diğer önemli değişikliğin de kesme işaretinin kullanılmasında yapıldığını ifade eden Toparlı, aralarında Kur’an-ı Kerim’in bulunduğu 4 kelime dışında kesme işaretini kaldırdıklarını belirtti. Toparlı ayrıca hastane, eczane, postane kelimelerinden “ha” ekini attıklarını ifade etti.

Toparlı, kılavuzda “basımevi” gibi ev kelimesinin anlamını yitirdiği kelimeleri birleştirdiklerini anlattı.

Bu kılavuzun dört dörtlük olduğunu iddia etmediklerini vurgulayan Toparlı, ancak kılavuzu bir birlik olması açısından hazırladıklarını kaydetti.

Gazetecilerin TDK Yazım Kılavuzu’na göre kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin neden kesme işareti ile ayrılmadığı yönündeki sorusuna Toparlı, 1994 yılında Başbakanlığın yönetmeliğinde kurum ve kuruluşların adlarına gelen eklerin ayrılmadığını ve ondan sonraki dönemde kamu kurum ve kuruluşlarının yazışmalarında hep bu şekilde kullanılarak gelenekselleştiği için kılavuzda bu şekilde yer aldığını söyledi.

Buradaki mantığın “yaygın kullanımla” ilgili olduğunu anlatan Toparlı, “Evlat kelimesi aslında çoğuldur. Tekili velettir, ama hiç birimiz çocuğumuza velet demeyiz” dedi.

Yazım Kılavuzu ve Sözlüğün okullarda okutulan müfredatta dikkate alınıp, alınmadığı sorusuna da Toparlı, “Biz Talim Terbiye ile işbirliği içinde çalışıyoruz. Bütün müfredatta bizim yazım kılavuzumuz ve sözlüğümüz esas alınıyor. Tek ulaşamadığımız resmi kurum ÖSYM’dir. Onunla işbirliği için de ilk adımı attık” cevabını verdi.


 

Bu habere oy ver
Düşük
1 Puan 2 Puan 3 Puan 4 Puan 5 Puan 6 Puan 7 Puan 8 Puan 9 Puan 10 Puan
Yüksek
     •  En çok puan alan haberler

Yazdır Gönder Görüş yaz/ oku

Bütün Görüşleri Oku

Ana Sayfa | Türkiye | Dünya | Ekonomi | Sağlık | Yaşam | Teknoloji | Kültür Sanat | Doğal Hayat | Eğitim | Moda
Spor | Hava Yol | İletişim | Yardım | İzleyici Görüşleri | Reklam Seçenekleri | Hukuki Şartlar & Gizlilik Hakları