| | | | Osmangazi Üniversitesi (OGÜ) Teknoloji Araştırma Merkezi (TEKAM) Müdürü Prof. Dr. Muammer Kaya, ülkede her yıl özellikle kış aylarında yüzlerce kişinin, ısınma amaçlı yakılan soba, ısıtıcı ve mangallardan sızan karbonmonoksit gazından zehirlendiğini belirtti.
Tüm uyarılara rağmen her yıl hidrokarbon içeren, “kömür, petrol ve doğalgaz” gibi yakıtların bilinçsizce yakılmasından kaynaklanan zehirlenmelere bağlı ölüm sayısının arttığına dikkat çeken TEKAM Müdürü Prof. Dr. Muammer Kaya, şöyle konuştu: “Isınma amaçlı faaliyetlerden kaynaklanan zehirlenme ve ölümler çoğunlukla fosil yakıtların sobalarda doğru yakılma yönteminin bilinmemesi veya bazı ufak ihmallerden kaynaklanmaktadır. Maalesef ülkemizde bu zehirlenmelerin kaydı resmi kurumlar tarafından sağlıklı tutulmamaktadır. Zehirlenme olaylarında soba zehirlenmesi yüzde 63, şofben yüzde 30 ve doğalgaz yüzde 7 paya sahiptir.”
Prof. Dr. Muammer Kaya, alev rengine bakılarak yanmanın tam veya eksik olduğunun belirlenebileceğine işaret ederek, mavi alev renginin genellikle tam, portakal alev renginin eksik yanmayı, sarı renkli alevin ise ısıtıcının hiç yakılmamasını ifade ettiğini bildirdi.
SOBADAN GAZ SIZMASI
Havalandırması olmayan yerlerde açıkta ateş yakılmaması, soba kullanılırken boru ve baca temizliğine dikkat edilmesi gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Kaya, şöyle devam etti: “En önemli tedbir gece yatarken sobayı açık bırakmamaktır. Sobayı üsten yakmak, sobanın hava-duman kapaklarını kapamamak, baca temizliği, gece yanan soba üzerine kömür atmamak, lodoslu havalarda soba yakmamak alınacak önlemler arasındadır.”
YAKITA UYGUN SOBA VE YAKMA YÖNTEMİ
Kaya, yerli kömürlerin uçucu madde oranlarının ithal kömürlerden daha yüksek olduğunu belirterek, ısıl değeri yüksek ithal kömürlerin daha zor tutuşturulduğundan ateş tuğlalı dökme sobalarda yakılmasının daha uygun olacağını bildirdi. Tuğlasız sobaların ısıyı daha çabuk ortama verdiklerini, ancak daha çabuk soğuduğunu ifade eden Kaya, şunları kaydetti: “Kömürdeki uçucu maddelerin tam yakılamaması zehirlenmelere yol açabilir. Soba satın alınırken TSE belgeli ve yanma verimi yüksek sobalar tercih edilmelidir. Standart dışı sobalarda kalitesiz yakıt kullanılmamalıdır. Soba odanın içinde en uygun yerine yerleştirilmeli, altına tercihen mermer altlık konmalıdır. Sobanın verimli yakılabilmesi için en fazla 2/3 oranında kömür konulmalıdır.”
| |
